គេខ្លាំងឬយើងខ្សោយ

 

គេខ្លាំងឬយើងខ្សោយ? 

នៅរាល់ពេលមានបញ្ហាណាមួយកើតឡើង យើងតែងតែបន្ទោសទៅលើសត្រូវរបស់យើងថាគេបែបនេះឬបែបនោះ តែយើងមិនវាយតម្លៃលើសមត្ថភាពរបស់ខ្លួនឯងទេ ថាតើសត្រូវខ្លាំង ឬមកពីយើងនេះវាខ្សោយពេក ដែលសូម្បីតែមនុស្សឆ្គួតម្នាក់ក៏អាចបង្កព្យុះភ្លៀងក្នុងសង្គមយើងបាន ។ បញ្ហាមួយចំនួនដែលតែងតែកើត និងកំពុងតែកើតមានឡើង វាគ្រាន់តែជារឿងតូចតាច បង្កដោយមនុស្សឆ្កួត មនុស្សសំរាម តែបែរជាធ្វើឱ្យភ្ញាក់ផ្អើលពេញស្រុកទេស នោះមកពីអ្វី? គឺមកពីយើងខ្សោយពេក មកពីយុវជនខ្មែរយើង ភាគច្រើនជាក្លាយទៅជាមនុស្សដែលពេញចិត្តទៅលើរឿងទាំងនោះ គឺរឿងដែលមិននាំឱ្យរីកចម្រើន តែមិនដឹងថាត្រូវគេពង្វក់ ឬក៏ខ្លួនឯងពង្វក់ខ្លួនឯង ឬមកពីកត្តាអប់រំ ឬមកពីកត្តាគ្រួសារ ឬកត្តាសត្រូវនៅជិតខាង ...បើសម្រាប់ខ្ញុំ ខ្ញុំដឹងចម្លើយរួចហើយ ថាមកពីអ្វី ក៏ប៉ុន្តែមិនអាចនឹងសរសេរបញ្ជាក់បានទេ ។ ប្រសិនបើបញ្ហាដែលបង្កឡើងដោយមនុស្សខ្លាំងពូកែ នោះសន្មត់ថា មកពីសត្រូវខ្លាំង តែបញ្ហាដែលបង្កឡើងដោយមនុស្សឆ្កួត បញ្ជាក់ថា យើងអន់ជាងមនុស្សឆ្គួតទៅទៀត ។ ប្រសិនបើយុវជនយើងជាមនុស្សរឹងមាំ មានការចេះដឹង ហើយចូលរួមសហការគ្នា គឺជាសរសេរទ្រូវដ៏រឹងមាំនៃប្រទេសជាតិ ពិតជាគ្មានអ្វីអាចបំបែកបានឡើយ ។ 

 កត្តាអប់រំគឺជារឿងសំខាន់ជាង ក្នុងការកសាងយុវជនឱ្យមានភាពរឹងមាំ ខ្លាំងក្លាបាន ។ មានតែយើងខ្លាំងទេ ទើបអាចរក្សាការពារ និងអភិវឌ្ឍប្រទេសជាតិយើងបាន។

ក្រួសមានតម្លៃជាងត្បូង

 

ក្រួសមានតម្លៃជាងត្បូង  

គ្រប់គ្នាប្រាកដជាគិតថាចំឡែក នៅពេលដែលឃើញខ្ញុំសរសេរថា ក្រួសមានតម្លៃជាងត្បូង ក៏ប៉ុន្តែវាគឺជារឿងពិត គ្រាន់តែមនុស្សទូទៅមិនបានស្វែងយល់ ។ ពាក្យថា ក្រួស បើតាមវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជជួន ណាត ពន្យល់ថា ជាជាតិ​ថ្ម​មួយ​យ៉ាង មាន​សាច់​រឹង មាន​សណ្ឋាន​ជា​ដុំ​តូច​ៗ មូល​ខ្លះ​ សំប៉ែត​ខ្លះ ច្រើន​ដុះ​កើត​ក្នុង​ទឹក ប្រើ​ការ​លាយ​ជា​មួយ​ខ្សាច់ និង ស៊ីម៉ងត៍ ធ្វើ​គ្រឹះស្ថាន​ផ្សេង​ៗ ។ បើគិតពីការប្រើប្រាស់ ត្បូងមានគុណតម្លៃដូចជាក្រួសទេ ត្បូងបានត្រឹមតែជាគ្រឿងលម្អរ មិនមានប្រយោជន៍អ្វីទាល់តែសោះ តែដុំក្រួសវិញ គឺបានប្រើប្រាស់ យ៉ាងច្រើន អគារ ផ្លូវ ស្ពាន ទីក្រុងទាំងមូល គឺកសាងឡើងចេញពីដុំក្រួស ។ របស់ល្អសម្រាប់ប្រើ របស់ស្អាតសម្រាប់មើល ។ ក្នុងន័យម្យ៉ាងទៀត យើងមិនគួរឱ្យតម្លៃតែលើផ្នែកខាងក្រៅនោះទេ ប៉ុន្តែសង្គមមនុស្សបច្ចុប្បន្នគឺបែបនេះទៅហើយ ដោយមនុស្សម្នាក់ៗ ខំប្រឹងតុបតែងលម្អរតែរូបខាងក្រៅ មិនគិតគូសំអាតចិត្តគំនិតខាងក្នុងឱ្យបានល្អឡើយ ។ បើអ្នកនៅក្រីក្រលំបាកនៅឡើយ អ្នករឹតតែមិនគួរចំណាយទៅលើការបង្អួតតែរូបខាងក្រៅ ផ្ទុយទៅវិញ អ្នកត្រូវស្វែងរករបស់អ្វីដែលអាចប្រើប្រាស់បាន បានជាផលប្រយោជន៍ ដើម្បីភាពរីកចម្រើនឡើងពីមួយកម្រិតទៅមួយកម្រិត ។ មហាសេដ្ឋី លំដាប់ថ្នាក់ពិភពជាច្រើននាក់ គឺជាមនុស្សដ៏សាមញ្ញ ដូចជា Mark Zuckerberg , Bill Gate, Steve Jobs តែងតែស្លៀកសំលៀកបំពាក់សាមញ្ញ គ្មានចិញ្ជៀនពេជ្រ គ្មានត្បូង និងគ្រឿងអលង្កានៅជាប់នឹងខ្លួន ដោយសារគេមិនឱ្យតម្លៃលើរបស់ដែលឃើញតែនឹងភ្នែកទេ ។ តម្លៃមនុស្សនៅដោយមនុស្ស តម្លៃនៃវត្ថុនៅដោយវត្ថុ មនុស្សក៏មិនអាចក្លាយជាមានតម្លៃដោយសារពាក់វត្ថុមានតម្លៃនៅជាប់នឹងខ្លួនដែរ ។ តម្លៃនៃវត្ថុមួយ គឺអាស្រ័យដោយការប្រើប្រាស់ តម្លៃនៃមនុស្សក៏អាស្រ័យដោយគុណសម្បត្តិដែលមនុស្សអាចសាងឡើង ។ 

 វត្ថុទាំងទាំងពីរយ៉ាងនេះ វត្ថុមួយណាអាចប្រើបានជាប្រយោជន៍ជាង វត្ថុនោះហើយគឺមានតម្លៃជាង ។

សីលធម៌ សុជីវធម៌ និងគុណធម៌ សម័យថ្មី

 

 

            តើសង្គមមនុស្សកាន់តែទំនើប កាន់តែទាន់សម័យ ការន់តែរីកចម្រើន ចំពោះសីលធម៌ សុជីវធម៌ និងគុណធម៌នេះ កាន់តែធ្លាក់ចុះ ? ការពិតទៅ វាមិនមែនបែបនោះទេ វាគឺអាស្រ័យទៅដោយកត្តាអប់រំនៅក្នុងសង្គមនោះ ។ សម័យបច្ចុប្បន្ន សីលធម៌ សុជីវធម៌ និងគុណធម៌ បានក្លាយទៅជាសិល្បៈទៅវិញ ។ ពេលខ្លះវាក្លាយទៅជាបង្ខិតបង្ខំពីសង្គម ដោយពួកគេតែងតែដាក់កំហិត ឬបង្ខំឲ្យមនុស្សត្រូវតែមានវា ។ ការដាក់កំហិត ឬបង្ខំឲ្យត្រូវតែមាននេះ ធ្វើឲ្យមនុស្សជាតិ ប្រែក្លាយទៅជា សិល្បករគ្រប់ៗគ្នា គឺពួកគេបានសម្ដែងធ្វើជាអ្នកដែលមាននូវសីលធម៌ សុជីវធម៌ និងគុណ ធម៌នេះ ហើយពួកគេយកវាមកពាក់នៅខាងក្រៅ ហាក់ដូចជាគ្រឿងអលង្ការ សម្រាប់ លម្អរជីវិតរបស់ពួកគេទៅវិញ ដែលធាតុពិតពួកគេមិនយល់ ហើយក៏គ្មានវានៅក្នុង ចិត្តសូម្បីតែបន្ទិច ។ សង្គមទាំងមូលក្លាយទៅជាសង្គមនៃសិល្បករ គឺគ្មានការពិត ។ ពួកគេ ប្រឹងសម្អាតតែរូបខាងក្រៅ តែខាងក្នុងវិញ គឺដូចជាផ្លែល្វា ។  

            សីលធម៌ សុជីវធម៌ គុណធម៌ មិនមែនម្នាក់ៗថា មានត្រូវតែ មាននោះទេ តែបើធ្វើ ជាមានគឺវាពិតជាងាយស្រួល ។ សីលធម៌ សុជីវធម៌ គុណធម៌ វាកើតចេញពីវិជ្ជា គឺការ យល់ដឹងអ្វីៗប្រកបទៅដោយសម្មាទិដ្ឋិ គឺការយល់ដោយត្រឹមត្រូវ តាមធម៌ ដោយការ ទទួលនូវការសិក្សាអប់រំតាមផ្លូវធម៌ ឬពុទ្ធចក្រ (មិនមែនសាសនា) ។ នៅពេលដែល បុគ្គលម្នាក់មានបញ្ញាធម៌ ដល់ថ្នាក់ទី៣ គឺភាវនាមយបញ្ញា ទើបសីលធម៌ សុជីវធម៌ និង គុណធម៌វាកើតឡើងដោយខ្លួនឯង ដោយគ្មានការបង្ខំពីខាងក្រៅ ។ មានន័យថា មិនមែនឲ្យតែសិក្សារៀបសូត្រព្រះធម៌ហើយ ក៏សុទ្ធតែកើតមាននូវសីលធម សុជីវធម៌ គុណធម៌នោះទេ គឺទាល់តែបានស្តាប់ឬអានហើយ (សុតមយបញ្ញា)  គិតពិចារណា យល់ហើយ( ចិន្តាមយបញ្ញា) ហើយបដិបត្តិពិសោធន៍ថែមទៀត (ភាវនាមយបញ្ញា) ទើបមាន ។